Skredkurs
Forrige helg var eg på skredkurs i Sogndal/Sogndalsdalen. Instruktør var Andreas Haslestad, ein slik der fjellguide. Det var ein fin jentegjeng som har vore mykje på tur i lag med erfarne, høgt medaljerte mannfolk innan fjell og snøskred. Då er det fort gjort å ikkje stille spørsmål og berre godta avgjersler som vert gjort utan å stille spørsmål. Når ein då skal gå utan desse mennene vert ein difor fort usikker sjølv om ein har både noko skredkunnskap og turerfaring. Me var klare for å gjere noko med dette og Andreas laga eit opplegg for oss.
Andreas sende ein lang liste over kva han forventa at me kunne frå før:
- Grunnleggande erfaring i snøkjennskap. Kva ulike typar snø har vi? Korleis påvirkar ver, vind og temperatur snøen?
- Enkle metodar for å danne seg eit bilete av stabiliteten i snødekket. Stabilitetstestar som spadeprøve, rutsjblokk og ulike alarmtegn og alarmkombinasjonar av snø, ver og temperatur.
- Metodar for måling av hellingsvinkel på kartet og i terrenget.
- Kjennskap til ulike typar skreder og når desse førekjem. Tørre og våte flakskred, tørre og våte laussnøskred, sørpeskred osv.
- Grunnleggande kameratredning. Å kunne finne ein begreven skredteken ved hjelp av elektronisk sendar-/mottakar, søkestang og spade (før det har gått15 min).
- Grunnleggande kjennskap til utløysningsområder og utløpsområder i høve til skred.
Tema som kurset hadde fokus på:
- Bruk av ulike mønster i planlegginga og gjennomføringa av turar i skredfarleg terreng.
- Kunne talfeste faregrad i høve til den internasjonale 5-trinns skredfareskalaen.
- Gjere kjappe og kvalifiserte vurderingar av område og enkeltheng på tur i skredfarleg terreng.
- Bruk av risikoreduserande tiltak under opp- og nedturar.
- Bruke og gjennomføre ulike mønster for risikoreduksjon i skredterreng.
Eit flott kurs, veldig lærerikt og nyttig kurs for dei som likar å gå på ski og som gjerne trekker inn i litt brattare terreng. For meg var det ekstra kjekt å gå på nye stader: Første dagen skulle me på Grånosi, men på grunn av mykje spor og øydelagt snø, gjekk me opp sør, søraust for Grånosi, ein topp kalla 1378 (ca). Andre dagen gjekk me mot Skjerdingane på Frudalshesten (eller var det Frudalsfjellet?? skitt au, opp kom me i alle fall ikkje), ei skredfelle av ein dal, men med mykje fristande skikøyring. Før turane hadde me teori om om dei punkta eg har nemd ovanfor og me fekk sjå det i praksis på turane. Det var mange spørsmål og mykje å diskutere, det var godt å ha eit slikt oppkomme av kunnskap og interesse for fagfeltet som Andreas. Flott kurs!
Dårleg fotolys og slappe bilder, har ikkje gidda å fiksa dei i Photoshop ein gong. Men det kan no vere greit å slenge med likevel. Her er me på veg til/på 1387.
Hjarteleg velkomen
På morgonen i dag banka det forsiktig på døra og bb ropar “kom inn” frå sofaen i stova, då mennesket ikkje kjem inn gaular han “KOOOM IINN!!” så det syng i øyregangane mine endå. Det var mor mi og hunden Pia. Eg håpar ho følte seg velkomen… Katten var ikkje spesielt begeistra for besøket og pilte ned i kjellaren med tre gonger tjukkare hale. Jaja, det vart no kaffi og litt skravling.
Pia driv å mistar kvalpetennene sine og ser nokså crazy ut når ho opnar kjeften. Det er deilig når matmor klør ho på tankjøtet!
Skikurs
Etter førespurnad frå Trygvemarte som har fått seg ein så spennande jobb at ho bytter Fjærland/Jostedalen med Bodø, skal eg skrive litt om skikurset som byrja 7. januar. Gunhild Harman starta firmaet HarmanSki etter at ho var ferdig utdanna ISIA-skilærar i fjor vår (ei mangeårig utdanning). Så kvalifikasjonane hennar er det ikkje noko å seie på!
Skikurset skal gå over 11 veker der me møtast kvar torsdag på Heggmyrane og blir undervist/vegleia i halvannan time.
Torsdag 7. januar kl 19.30 møtte me klare i varmebui, ute var det 22 minusgrader. Me var 5 stk i vår gruppe.
Første temaet: om me var fortrulege med kva utstyr som finst? Forskjellen på randonne og bakkeutstyr? JA. Check.
Anatomien: Hofta er eit kuleledd, det er det leddet me skal konsentrere oss om. Ein vrir foten innover og utover ved å bruke dette leddet. Når ein står på ski skal ein aktivt bruke beina, dvs frå hofteleddet og ned. Overkroppen skal vere i ro.
Då var det på med Devold-hals, ballaclava frå Martwear (Marte Kviberg) og gratis arva hjelm frå Sunnmøre og traske bort til barnetrekket.
Første oppgåvene: ploging med så flat ski som muleg og ploging med kanting på skia, kva funkar? Flat ski førte til at skia gjekk som dei ville og det vart eit ujamnt spor, med kanta ski vart det motsatt. Altså fungerer kanting best.
Få fart på skia og stopp så fort du kan (fortsatt ploging, ploging heile kvelden) etter du har passert merka linje. Tips me fekk etter første forsøk: Stå midt på skia, ikkje dett for langt bak eller fram (då blir det berre trykk på bakerste eller fremste del av skia i staden for på heile skia) og kant skia godt.
Så var det plogsvingar: for å svinge må ein vinkle ytterskia i den retningen ein skal (viss ein skal til venstre blir ytterskia den høgre foten/skia). Når ein vinklar skia skal ein ikkje løfte skia, men la skia gli på snøen ut i den vinkelen ein ynskjer. Hugs anatomien: vri på kuleleddet i hofta.
Så var det å kaste stavane slik det høver seg på skiskule.
Ved å halde armane knytt på brystet vart ein tvungen til å jobbe med berre beina og halde overkroppen i rett, roleg stilling. Ein får rett trykk på skia (heile skikanten berører underlaget) fordi ein står på midten av skia, ikkje bakpå eller frampå. Dette er også med på at ein får trykket på ytterskia og ikkje innerskia.
Til slutt køyrde me heile barnebakken i eitt renn med fine, jamne svingar!
Så var det ny økt 14. januar med 7 deltakarar: Denne gongen var eg ikkje så flink til å notere ned i detalj alle øvingane, men her er noko av det.
Då var det over i “storetrekket”, det gjekk heilt fint og sånn cirka berre eitt fall.
Til stor underhaldning for folka som stod i trekket var første øvinga å køyre slange etter Gunhild. Fine, jamne, store og små svingar i lågt tempo (ploging heile kvelden denne gongen og).
Eitt av grunnprinsippa i skikøyring er å få trykk på ytterskia og det finst mange vegar til Rom som dei seier.
Første øvinga var “banana”. Det vil seie at ein bøyger heile kroppen til den eine eller andre sida og ein får form som ei stor menneskeleg banan. Når ein skal svinge til høgre, bøyger ein kroppen utover i bananstillinga til venstre. På den måten får ein trykket på venstre ski og skia vil svinge mot høgre. Samtidig skal ein sjølvsagt ha med seg det ein har lært før: vinkle skia i den retninga ein skal og kante skia. Eg merka at eg fort vart sliten på sidene i korsryggen fordi eg vart hengande bakpå (sikkert eit bra syn forresten) og fekk beskjed om å bukke lett framover. Det hjalp.
Så teikna Gunhild opp ein fot i snøen. 
Ein skal ha trykket og vridinga av skia der den raude sirkelen er. Tenk at ein skal opne ei flaske med Klorin (Gunhild sa Zalo, men den korken treng ein ikkje trykke ned…). Ein må trykke ned og vri. Det skal ein gjere når ein svingar på ski og.
Siste øving var å halde innerskia så flatt mot underlaget som muleg. Dette er eit steg mot å få skia paralelle fordi skia nesten av seg sjølv glir inn i paralell stilling ved sidan av ytterskia. Me skulle la skia gli inn på slutten av svingen slik at skia vart paralelle på slutten av svingen og mellom svingane.
Forrige torsdag fekk ikkje eg med meg. Men då hadde dei visstnok byrja å svinge paralellt gjennom heile svingen og Gunhild hadde sikkert nokre gode metodar for å få til dette og.
Har hatt med meg kamera på kurs, men har vore så konsentrert om oppgåvene at eg har gløymt å ta bilder. Kanskje eg klarar det neste gong!
Campus
Dette er Campus. Ja, med c og greier. Oppkalla etter ein brasiliansk fotballspelar med eit namn som var lett å få han til å lye (som i “kom pus”). Han vart flytt frå Bukti og inn i Rasmushuset då det vart klart i fjor haust at nye eigarar skulle flytte inn i Bukti (Magnus er allergisk og ikkje spesielt glad i kattar). Han vart nok både forvirra og fornærma då me reiste på ferie i sommar og me har ikkje sitt han sidan. Nylege observasjonar av Campus er gjort rundt huset til Asbjørn (Bruahola) og rett nedanfor Gjerdekvilet. Gi beskjed viss de ser han! Han er ein kosegris som kjem når ein roper på han.
Sanking
Sauesanken på søndag gjekk frå Bakkedalen til Liadalen og tilbake via opp, ned, opp, ned, opp, ned og opp (kanskje det var fleire opp- og nedturar, kom ut av teljinga – sauene ville ikkje ned frå fjellet, det var sikkert!) skredene (Kariskreda og Storeskreda) til Nuken, og ned til Kyrkjedalen, Bakkedalen og så bom stopp framfor den bittelitle bekken framfor grinda og hegningen dei skulle inn i i Bukti. Men det var greit, sauene var slitne og kom ikkje til å stikke opp i skredene att på nokre timar. Eg er framleis støl i låra og det håpar eg Magnus er og!
Marte Lind har fått seg blogg. Velkommen til bloggeklubben, Marte! http://marteindeutschland.blogspot.com/
Lenge sidan siste innlegg no, så hiv ut nokre bilder frå Myrhønna på søndag. Fekk med meg litt krekling som no er blanda med sukker og sprit. Det er også mykje blåbær i høgden, dei var gode og søte. I dag fann eg mengder med kantarell, men det var ikkje i det området.
Dagens aktivitet
Planen i dag var å gå på Haugafjellstølen med Marte L., men Statkraftdama var meir interessert i breen. Så då vart det Nigardbreen. “Den beste søndagsturen nokon gong”, skraut Marte og eg var nesten enig. Me stakk hovuda nedi dei fleste hol og sprekker me fann interessante. Og dei var det ein del av, gitt!
